گفتار درمانی

اصطلاح پزشکی به معنای زنگ زدن است که مرتبط به احساس انواع مختلفی از صداها در گوش یا سر می باشد.
وزوز پدیده است شایع که بررسی ها نشان می دهد که از هر ۵ بزرگسال ۱ نفر وزوز را تجربه کرده است. وزوز اکثراً همراه با افت شنوایی، گیجی و حساسیت زیاد به سروصدا می باشد.

وزوز یک صدای درونی است که در سر یا در گوشها احساس می شود . این صدا در اطراف وجود ندارد و اکثراً توسط نزدیکان بـیمار نیز شنیده نمیشود. وزوز را بطور معمول از نظر بالینی و یا با احتساب محل ضایعه طبقه بندی می کنند.

علل وزوز:

وزوز می تواند در اثر وقوع اصوات ناگهانی شدید (مانند شلیک گلوله و ترقه)، قرارگیری بلند مدت در معرض اصوات (موزیک با صدای بلند، سروصدای ناشی از آلات در محیط کار، ترافیک مستمر) و همچنین به همراه دسته ای از بیماریهای گوش خارجی، میانی، داخلی و عصب گوش باشد. در اغلب اوقات وزوز به دلیل آسیب به سلولهای موئی و افزایش فعالیت آنها در حلزون (گوش داخلی)بوجود می آید. وجود وزوز در اکثر موارد نشانه یک بیماری خطرناک نیست.
طبقه بندی وزوز از نقطه نظر محل ضایعه:

• وزوز فیزیولوژیک :

این نوعوزوزمربوط به شنیدن اصوات طبیعی بدن می باشد که ظاهرا از سر منشأ میگیرند.اگر افراد دارای شنوایی طـبیعی در یکمحـیطکـامـلأساکت با دقت گوش دهند اکثر آنها اصوات همهمه مانند و یا اصوات خاصی را می شنوند که با تعاریف ذکر شده بـهعنوانوزوزدر نظر گـرفـتهمی شوند. این اصوات در نتیجه گردش خون لرزش عضلات و یا حتی در اثر حرکت چرخشی هوا به گرد پرده گوش باشنـد.ایـن نـوع وزوز به دنـبـال انسداد مجرای خارجی گوش تشدید میگردد.

• وزوز پاتوفیزیولوژیک:

این نوع وزوز عموماً ناشی از ایجاد اشکال در حلزون و یا ساقه مغز میباشد شامل ۲گروه عمده می باشد:

الف- وزوز پاتوفیزیولوژیک ناشی از نویز:
عموماً پس از شلیک گلوله یا انفجار در فاصله نزدیک رخ می دهد.

ب- وزوز پاتوفیزیولوژیک ناشی از مصرف دارو
مصرف دراز مدت بعضی از داروها مسبب این حالت است و البته با قطع مصرف دارو این حالت وزوز بر طرف می گردد که منوط به تشخیص بموقع می باشد.

وزوز آسیب شناختی:

این نوع کلی وزوز با اختلالات فیزیکی یا روانشناختی مرتبط می باشد و به۴ گروه اصلی تقسیم بندی می شود :

1. وزوزآسیب شناختی انتقالی

2. وزوزآسیب شناختی حسی عصبی

3. وزوزآسیب شناختی غیر شنوایی

4. وزوزآسیب شناختی با منشأ روانی

• وزوز کاذب :
در این شکل از وزوز، صدایی را که بیمار بیان می کند شبیه به وزوز است ولی شامل تعریف وزوز نمی باشد. وزوز دارای ۲ شکل کلی است:
الف-وزوز محیطی کاذب: از دیگران سؤال می کنند که آیا آنان نیز این اصوات را می شنوند یا خیر؟و در محـدوده دورتـر بازخـود دنبال صدا می گردند .
ب-وزوز کاذب بهانه ای یا تمارضی: وزوز ندارد ولی ممکن است به دنبال دلایلی نظیر بهره مالی و یا جلب توجه دیگران تمارض به وجـود وزوز در خود نماید.
عوامل پدید آورنده وزوز:
مهمترین آنها عبارتند از:
• بیماریهای قلبی – عروقی مانند فشار خون بالا، کم خونی، تنگ شدن دیواره عروق قلب که وزوز به شکل ضرباندار است.
• مصرف داروها: کلیه گروههای دارویی به عنوان عوامل احتمالی بروز وزوز مد نظر می باشد و از جمله بـارزتـریـن آنـها می توان به عـوامل ضدالتهاب، آنتی بیوتیکها بویژه آمینوگلیکوزیدها، داروهای ضد افسردگی و خواب آور .
• عوامل روان شناختی: این عوامل نقش عمده ای در ایجاد وزوز به عهده دارند. با این حال باید چنین تصور کرد که عوامل وزوز در آنها می تواند باعث تشدید یا بروز افسردگی شود.
• عوامل مربوط به دندانها: حدود ۲۵% افراد مبتلا به وزوز دارای مشکلات مربوط به مفصل فکی- گیجگاهی می باشند.
• عوامل مربوط به سوخت و ساز مواد درون بدن (متابولیک): کاهش غیر طبیعی ویتامینها، مواد معدنـی و . . . مـی تـوانـد تـأثیر ناگواری را در بروز یا تشدید وزوز گوش داشته باشند. افزایش در چربی خون نیز به عنوان عامل مهمی در ایجاد کمشـنـوایـی حسـی-عصبی، سرگیجه، وزوز گزارش شده است
• عوامل مربوط به دستگاه شنوایی:بیماریهای مربوط به دستگاه شنوایی از جمله کاهشهای شنوایی انتقالی ،حسی –عصبی ،مرکزی ،اتو اسکلروز ،تومور آکوستیک ،جرم گوش ،منییر ونیز شنا کردن ،شیرجه در آب وصداهای بلند از جمله مهمترین عوامل ایجاد کننده وزوز در هر رده سنی به شمار می آیند .
اقدامات درمانی و توانبخشی:
قدم اول مراجعه به پزشک گوش و حلق و بینی می باشد. توصیف شما از وزوزتان، اطلاعات با ارزشی را در اختیار پزشک قرار بدهد. پزشک متخصص پس از معاینه کامل در صورت نیاز شما را به شنوایی شناس (ادیولوژیست) ارجاع می دهد.ادیولوژیست ضمن انجام آزمایش شنوایی،وزوزگوش شما را (از نظر شدت، فرکانس، کیفیت) قرار می دهد. تیمی متشکل از پزشک خانواده، متخصص گوش و حلق و بینی، شنوایی شناس، فیزیوتراپیست روان شناس برنامه درمانی را به عهده دارند.
روشهای در مانی عبارتند از:
1 – استفاده از دارو
2 - استفاده از وسایل پوششگر و سمعک
۳ -مشاوره و روان درمانی
لازم به ذکر است یک روش واحد برای تمام مبتلایان به وزوز توصیه نمیشود. اگر روش خاصی موفقیت آمیز نبود درمان دیگری را به کار می گیرند. مشارکت در این برنامه مستلزم برد باری است.
در طول مدت اجرای برنامه توانبخشی نباید فراموش کنید که مهمترین هدف، حذف وزوز نیست بلکه هدف رفاه نسبی شماست.
استفاده از دارو:
در برخی موارد دارو توسط پزشک گوش و حلق و بینی متناسب با بیماری تجویز می گردد. آمار نشان می دهد که گروهی از افراد به دارو درمانی پاسخ مثبت دادهاند.
استفاده از سمعک یا وسایل پوششگر:
برای گروهی از افراد که به همراه وزوز کم شنوایی نیاز دارند استفاده از سمعک بهترین وسیله برای پوشش صدای وزوز است و نسبت به دستگاههای مولد نویز و پوششگرارجحیت دارد.
برای آن دسته از افراد که امکان استفاده از سمعک وجود ندارد و یا کم شنوایی آنها در حدی نیست که لازم باشد از سمعک استفاده کنند از وسایل پوششگر و مولد نویز استفاده می شود. تجویز سمعک و وسایل پوششگر توسط شنوایی شناس و متناسب با ویژگیهای فردی هر بیمار تنظیم می شود.
وسایل پوششگر شبیه به سمعک هستند و اصوات خاصی را تولید می کنند تا فرد با وزوز خود سازگار شود. هر چه این وسایل مدت زمان بیشتری مورد استفاده قرار گیرند فرد رضایت بیشتری را کسب می کند. نویز تولید شده از این تجهیزات به قدری عالی است که هیچگونه احساس ناراحتی برای فرد ایجاد نمیکند.
مشاوره و روان درمانی:
وزوز باعث تولید احساس رنجش، اضطراب و یا استرس، انزوا، خستگی و بی خوابی می شود و این عوامل نیز به نوبه خود باعث توجه بیشتر فرد به وزوز میگردد. مشاوره و روان درمانی کمک موثری در جهت آرامش فرد می شود. بهبود سبک زندگی، فعالیت بدنی مناسب، مبارزه با افسردگی، خواب مناسب و آرامش تاثیر زیادی بر روی وزوز دارند.
توصیه ها:
تا حد امکان اطلاعات بیشتری را در مورد وزوزخود بدست آورید. این اطلاعات شما را از نگرانی و ترس ناشی از عدم آگاهی رها می کنند.
عواملی که باعث وخامت وزوز می شوند را شناسایی و کنترل کنید در مواقع بروز استرس شدید، وزوز افزایش می یابد.استرسها و نگرانیها باعث بروز وزوز نمیگردند اما تاثیرات آن را تشدید می کنند. تمرین کنید از استرسهای غیر ضروری اجتناب ورزید.
هر آنچه که باعث خوشنودی و رضایت شما شود می تواند وزوز را کنترل کند.
هر گاه وزوز به هر نحو اهمیت خود را از دست دهد، در این صورت فرد می تواند وزوز خود را نادیده بگیرد. برای نمونه ما بطور طبیعی سر و صدای ناشی از یخچال منزل خود را در آشپزخانه نمیشنویم در حالی که آن صدا معمولا همیشه وجود دارد. این پدیده بدان علت است که مغز ما آن صدا را مهم تلقی نکرده است.
از قرار گرفتن در محیط های ساکت دوری کنید:
وزوز می تواند هر روز و حتی در هر ساعت تغییر کند. اصوات جدیدی می توانند ظاهر شده و شنیده شوند و یا اصوات قبلی تغییر کند. حتی اگر وزوز را بلند تر از قبل درک می کنید جای نگرانی نیست.
بسیاری از افراد از اینکه ممکن است وزوزشان بیشترغیر قابل تحمل شود ترس دارد هر چند آمار نشان می دهد که در ارزیابیهای بعدی، هیچگونه افزایش در بلندی وزوز دیده نشده است.
اگر توجه خود را به کارهای دیگر معطوف کنید، دیگر وزوز شما قابل درک نخواهد بود.
از مصرف زیاد چای، قهوه، نوشابه، مشروبات الکلی، سیگار و دخانیات پرهیز نمایید.
به هنگام خواب موزیک ملایم گوش دهید.
گوش دادن به صدای پمپ آکواریوم، فن، پنکه، دستگاه بخور و همچنین نوار کاست یا سی دی حاوی اصوات طبیعی (امواج دریا، باران، رودخانه و…) در پوشش وزوز بسیار موثر هستند
برگرفته از سایت پزشکان بدون مرز
 

ارتباط با ما

آدرس : شمیران - تجریش - خیابان شهرداری - روبروی سینما آستارا - پلاک 214 - ساختمان 110

تلفن : 22735599  021  -  021 22735588 

موبایل: 09393388985

آمار بازدیدکنندگان سایت

1923212
امروز
دیروز
هفته جاری
هفته گذشته
ماه جاری
ماه گذشته
بازدید کل
2409
3941
8439
1895616
41109
84674
1923212

آی‌پی شما: 172.69.63.124
امروز: Wed، 16 Oct 2019 - ساعت: 23:10:33